PCOS

By Magdalena Pyznar on 5 listopada, 2021 in Blog

PCOS jest schorzeniem związanym z zaburzeniem wydzielania hormonów. Jest ona coraz częstszą chorobą dotykającą kobiety w wieku rozrodczym – ok. 15% populacji płodnych kobiet w Polsce.

PCOS jest chorobą wieloczynnikową, która ma podłoże genetyczne oraz środowiskowe. Dotyczy ona głównie kobiet, które zgłaszają się do ginekologa z powodu:

  • braku możliwości zajścia w ciążę
  • nieregularne miesiączki, brak owulacji, brak miesiączki
  • nadmiernego owłosienia typu męskiego
  • przetłuszczających się włosów, trądziku – na twarzy, ciele, plecach
  • nadmiaru androgenów
  • nieprawidłowego obrazu ultrasonograficznego jajników

Przyczyny PCOS
Obraz choroby jest indywidualny dla każdej kobiety. Hiperandrogenizm jajników prowadzi również do otyłości brzusznej i konsekwencji metabolicznych. U pacjentek z PCOS można również stwierdzić:

  • wrodzoną insulinooporność
  • Hiperinsulinemię, która skutkuje cukrzycą typu 2
  • Nadciśnienie tętnicze
  • miażdzycę

Diagnoza
PCOS można stwierdzić, gdy dostrzegamy conajmniej dwa z trzech warunków:

  1. Brak lub nieregularne miesiączki, kłopoty z owulacją
  2. Zaburzenia związane z hormonami (androgeny i ich pochodne), które są produkowane w nadmiarze
  3. Nieprawidłowy obraz ultrasonograficzny jajników

Kompleksowe podejście do pacjentki
Należy stwierdzić, że kobieta z PCOS jest pacjentką wielu lekarzy:

  • ginekologa
  • endokrynologa
  • kardiologa
  • diabetologa
  • oraz powinna być pod stałą opieką dietetyka.

Rolą w/w osób jest zwrócenie uwagi na 4 główne obszary:

  • kontrola masy ciała
  • kontrola profilu lipidowego
  • kontrola gospodarki węglowodanowej
  • wprowadzenie regularnej aktywności fizycznej

Dietoterapia w PCOS
Najważniejszym aspektem powinna być modyfikacja stylu życia z uwzględnieniem stosowania diety ubogoenergetycznej o niskim IG oraz regularną aktywność fizyczną. Celem diety jest ograniczenie uczucia głodu i zapewnienie prawidłowego funkcjonowania organizmu. PCOS sprzyja również miażdżycy oraz hipertriglicerydemii. Należy więc ustalić odpowiednią podaż energii pochodzących z tłuszczów – w szczególności stawia się nacisk na stosunek kwasów tłuszczowych.

W diecie pacjentek z PCOS należy zwiększyć podaż błonnika pokarmowego nawet do 45%. Obniża on bowiem poziom cholesterolu – konsumpcja warzyw i owoców nie powinna zawierać mniej niż 700 g na dzień – w proporcjach 1/4 owoców, 3/4 warzyw. Spożycie białka zaleca się w wysokości 1 g/kg należnej masy ciała. Co ważne powinno się zwiększyć użycie białka roślinnego, ponieważ stwierdzono, że białko zwierzęce zwiększa nawet o 39% ryzyko niepłodności związane z brakiem owulacji.

Pamiętajmy, że zarówno terapia farmakologiczna, jak i terapia niefarmakologiczna powinna być uzależniona od dominujących objawów i powinna być dobrana indywidualnie dla każdej pacjentki. Należy zapobiegać odległym konsekwencjom zespołu PCOS. Leczenie nie ma być kompleksowe i obejmować zaburzenia miesiączkowania, niepłodność, a także niwelować objawy hiperandrogenizmu oraz zaburzenia metaboliczne. W przeciwnym razie zespół policystycznych jajników może spowodować daleko idące spustoszenia w organizmie.